Według KRD rekordzistą pod względem wysokości długu jest pewien 40 letni mężczyzna. Suma jego zobowiązań wynosi 45 mln zł. Co ciekawe najwyższa wygrana w lotto jest o 8 mln zł niższa. Zgodnie z obowiązującymi przepisami zadłużenie może się przedawnić po 10 latach. Ministerstwo Sprawiedliwości chce ten okres skrócić do 6 lat. Nowe prawo miałoby związać ręce nieuczciwym firmom windykacyjnym, które odzyskiwały wierzytelności mimo ich przedawnienia.

Liczba dłużników rośnie

2 322 408 – tyle osób w 2016 roku miało problem z terminowym uregulowaniem zobowiązania. Łączna kwota zaległości wyniosła 53, 68 mld zł. Niestety liczba nierzetelnych dłużników rośnie. W ciągu 12 miesięcy ich liczba powiększyła się o 300 tys. Z kolei suma niespłaconych w terminie wierzytelności w 2015 roku opiewała na sumę 42,76 mld zł1.
Według statystyk dłużnikami są najczęściej mężczyźni. Krajowy Rejestr Długów podaje, że 13 na 17 osób, które mają problem z uregulowaniem długu to panowie. Co ciekawe na szczycie listy KRD znajduje się pewien 40 latek. Mężczyzna zadłużył się na 45 mln zł. Dla porównania najwyższa wygrana w Lotto wyniosła prawie 37 mln zł. Natomiast najstarszym dłużnikiem z zobowiązaniem opiewającym na ponad milion złotych jest 70 letnia kobieta. Jej dług został określony na 3,56 mln zł2.

Kiedy dług się przedawnia?

Dług w Polsce przedawnia się w większości przypadków po 10 latach. Należą do nich:

  1. Długi spadkowe
  2. Zobowiązania wobec ZUS
  3. Roszczenia wynikające z prawomocnego wyroku sądu

Rodzaje zadłużeń, z krótszym okresem przedawnienia

  • Dług wynikający z braku spłaty kredytu lub pożyczki online – 3 lata. Liczone od ustalonego terminu w umowie, na spłatę należności.
  • Debet na koncie – 2 lata. Termin przedawnienia liczony jest od daty, kiedy należało spłacić zobowiązanie.
  • Zadłużenie na karcie kredytowej – 3 lata.
  • Podatki: Zobowiązania podatkowe, które powstają na mocy prawa (np. VAT, podatek dochodowy) – 5 lat.
  • Podatki: Zobowiązanie podatkowe, które powstaje w skutek doręczenia decyzji płatnikowi ustalającej wysokość daniny przez urząd skarbowy (np. podatek od nieruchomości) – 3 lata.
  • Mandaty wynikające z jazdy na gapę – 2 lata.
  • Roszczenia alimentacyjne – 3 lata.
  • Zadłużenia powstały z braku uregulowania czynszu – 3 lata.
Ważne – według obowiązujących przepisów wierzyciel może ściągnąć dług, nawet jeżeli zobowiązanie uległo przedawnieniu.

Szybsze przedawnienie długów – propozycja Ministerstwo Sprawiedliwości

Ministerstwo Sprawiedliwości proponuje skrócenie okresu przedawnienia roszczeń. Pomysł zakłada, aby dług tracił ważność po 6 latach, a nie jak dotychczas po 10. Wartą uwagi zmianą jest zapis o nałożeniu na sąd obowiązku sprawdzenia, czy nastąpiło przedawnienie.
Nowe przepisy byłyby ukłonem w stronę konsumentów. W sytuacji gdy windykator domagałby się uregulowania przedawnionej wierzytelności, sąd z automatu oddalałby powództwo. Ministerstwo zaproponowane zmiany tłumaczy faktem, że wiele firm windykacyjnych wykorzystuje niewiedzę ludzi i ściąga długi, które uległy przedawnieniu.
Co więcej projekt zakłada zmiany w egzekucji komorniczej z rachunku bankowego dłużnika. Obecnie komornik może zająć konto bankowe drogą elektroniczną. Banki są zobowiązane do niezwłocznego przekazania pieniędzy. Egzekutor może skorzystać z przysługującego prawa, nawet w sytuacji gdy dług został spłacony lub uległ przedawnieniu.
Regulacje zaproponowane przez resort spowalniają czas przekazania środków finansowych komornikowi. Zajęta kwota trafi do egzekutora nie wcześniej niż po upływie 7 dni. Dzięki temu dłużnik będzie miał czas na odwołanie się i wniesienie powództwa o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego.

Konsekwencje braku spłaty pożyczki

Należy mieć świadomość, że w sytuacji gdy pożyczkobiorca uchyla się od spłaty zobowiązania instytucje pozabankowe, próbują załatwić sprawę polubownie. Na początku do nierzetelnego klienta wysyłane są upomnienia.
Jeśli nie przyniosą skutku, sprawa przekazywana jest do działu windykacji lub zewnętrznej firmy. Windykatorzy mają prawo dostarczać monity – w formie listu, rozmowy telefonicznej itp. W momencie gdy tzw. windykacja miękka nie przynosi skutku, sprawa długu trafia do sądu.

Egzekucja komornicza – co może zająć komornik

Komornik działa na mocy wyroku sądu. Egzekutor występuje w imieniu wierzyciela i jego zadaniem jest odzyskanie długu. Kompetencje komornika w 2017 roku uległy pewnym zmianom. Między innymi zmieniła się kwota wolna od zajęcia z wynagrodzenia. Obecnie wynosi 540 zł netto. W przypadku gdy podstawą zatrudnienia jest umowa zlecenie, komornik ma prawo zająć 100% wynagrodzenia.
Komornik sądowy również ma prawo do zajęcia konta bankowego. Jednak, aby zostawić dłużnikowi niezbędne środki do życia, egzekutor jest zobowiązany do pozostawienia na rachunku 75 proc płacy minimalnej (1500 zł). Co więcej zajęciem komorniczym mogą zostać objęte nieruchomości i ruchomości, które są we władaniu dłużnika.

Aukcja komornicza – ostatni etap odzyskiwania długu

W przypadku zajęcia nieruchomości, bądź rzeczy ruchomych, ostatnim etapem egzekucji jest licytacja komornicza. Ruchomości, które mogą zostać zajęte to: pojazdy mechaniczne, sprzęt RTV i AGD, wyposażenie domu ( np. meble).
Cena wywoławcza przedmiotów wystawionych na aukcji to 75% oszacowanej wartości. Jeśli przedmiot nie zostanie sprzedany w pierwszej licytacji, zostanie ogłoszona następna. W drugiej aukcji wartość przedmiotu spada do 50%.

Przedłużenie spłaty pożyczki i refinansowanie – sposób na uniknięcie długów

Niektóre firmy pożyczkowe oferują przedłużenie spłaty zobowiązania. W sytuacji gdy konsument ma problem z uregulowaniem długu, ma prawo za dodatkową opłatą wnioskować o nowy termin na oddanie pieniędzy.
Inną możliwością jest tzw. refinansowanie. Problematyczne zobowiązanie zostaje przekazane innemu pożyczkodawcy. Następnie wybrana firma pożyczkowa spłaca przejęte zobowiązanie. Natomiast klient zyskuje czas na spłatę należności. Wysokość “nowej pożyczki” jest zwiększona o koszt refinansowania.


  1. Ogólnopolski raport o zaległym zadłużeniu i niesolidnych dłużnikach, kwiecień 2017, BIG InfoMonitor
  2. KRD, 2017