Kredyt na spłatę ZUS i US – gdzie taki znaleźć?

Kredyt na rozwój firmy oferuje wiele banków, jednak część z nich wymaga określonego okresu działalności przedsiębiorstwa na rynku (od 6 do 24 miesięcy) i przede wszystkim określonej zdolności kredytowej. Jednym z podstawowych warunków udzielenia kredytu jest przedstawienie oświadczenia o braku zaległości wobec ZUS i US. W przeciwnym razie jedynym wyjściem może być kredyt dla zadłużonych w instytucjach pozabankowych. Przedsiębiorcy zmagający się z długami podatkowymi mogą starać się o:

  • kredyt dla firm bez zaświadczeń – niektóre banki nie wymagają zaświadczeń z ZUS w początkowej fazie procesu kredytowego, a dopiero po uruchomieniu finansowania,
  • kredyt celowy na spłatę ZUS – pieniądze są przelewane od razu na konto ZUS i US, by uruchomić pozostałą część finansowania – przedsiębiorca będzie musiał przedstawić zaświadczenie o uregulowaniu zaległości,
  • pozabankowe pożyczki dla firm.

Pozabankowe pożyczki dla firm charakteryzuje ograniczenie formalności do minimum, szybki proces wnioskowania i mniej restrykcyjne warunki przyznawania. Niektóre instytucje posiadają w swojej ofercie specjalne pożyczki na spłatę zaległości podatkowych lub dla firm z krótkim stażem działalności, jak również pożyczki bez BIK. Ze względu na wysokie ryzyko kredytowe, konieczne może okazać ustanowienie zastawu. Jeśli firma posiada wartościową nieruchomość, ale brak jej zdolności kredytowej, korzystnym rozwiązaniem może być kredyt hipoteczny dla firm.

Czym grozi zadłużenie w ZUS?

W pierwszej połowie 2018 roku ponad pół miliona polskich firm zadłużyło się w ZUS na kwotę około 3,5 mld zł. W tym samym czasie ZUS potrącił 2,8 mld zł z bieżących wpłat na pokrycie zaległych długów. Największe problemy z regulowaniem składek mają małe firmy i przedsiębiorcy prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą1. Terminowe opłacanie składki ZUS mają ułatwić takie projekty jak ulga na start czy Mały ZUS, który wszedł w życie 1 stycznia 2019 roku. Wprowadził on niższe składki na ubezpieczenie społeczne dla firm, których miesięczne przychody nie przekraczają 2,5-krotności kwoty minimalnego wynagrodzenia. Pomimo tych ulg wielu przedsiębiorców nadal zmaga się z wysokimi długami wobec ZUS i US.

Zadłużenie w ZUS może mieć poważne konsekwencje. Wśród nich wymienić można:

  • konieczność zapłacenia karnych odsetek i dodatkowych opłat ZUS,
  • brak szans na otrzymanie przez dłużnika kredytu i dofinansowania na działalność gospodarczą,
  • braku możliwości na udział w przetargach,
  • złożenie przez wierzycieli wniosku o przymusowy wpis do hipoteki w księdze wieczystej nieruchomości należącej do przedsiębiorcy,
  • zajęcie konta bankowego i majątku zadłużonego przedsiębiorcy,
  • wpisanie firmy do rejestru dłużników.

Po zmianach w ustawie o ubezpieczeniach społecznych wszystkie nowe wpłaty Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zostaną automatycznie przekazane na pokrycie starych długów. Oznacza to, że pomimo zapłacenia składki przedsiębiorca nadal będzie figurował jako osoba zadłużona. Poza brakiem szans na otrzymanie przez dłużnika zasiłku chorobowego czy macierzyńskiego, nie będzie mógł on też liczyć na przedawnienie długu. W określonych przypadkach ZUS może nawet zażądać od niezadłużonej firmy opłacenia składek ZUS za nie swoich pracowników2.

Jak sprawdzić zadłużenie w ZUS?

ZUS i Urząd Skarbowy nie informują o wystąpieniu zaległości i nie wyliczają wysokości odsetek. Z tego powodu przedsiębiorcy powinni na bieżąco monitorować sytuację finansową swojej firmy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych może darować zapłatę zaległych odsetek, jeżeli nie przekroczą one kwoty 6,60 zł. Wyższe zadłużenie w ZUS może skutkować wpisaniem do hipoteki w księdze wieczystej firmowej nieruchomości oraz przekazaniem danych firmy do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych (od lipca Krajowy Rejestr Zadłużonych). Informacje o stanie rozliczeń podatkowych możemy otrzymać w jednostce stacjonarnej firmy bądź sprawdzenie tych informacji za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych ZUS (PUE).

Sposobem na ochronę przed zaległościami w spłacie jest regularne pobieranie raportu BIK w ofercie Moja Firma i aktywowanie usługi Alerty BIK dla firm. Usługa prześle nam automatyczne powiadomienia o m.in. wpisaniu naszej firmy do rejestru dłużników czy opóźnieniach w regulowaniu zobowiązań finansowych firmy. Wykupując usługę Alerty BIK o kontrahencie możemy też kontrolować wypłacalność firm, z którymi współpracujemy. Stan zadłużenia firmy warto weryfikować też w bazach dłużników KRD i BIG.

Jak spłacić zaległości w ZUS?

Osoby nie mające pieniędzy na opłacenie ZUS lub posiadające już zaległe odsetki ZUS powinny skontaktować się z doradcą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który pomoże wyjść z problemów i powstrzymać postępowanie egzekucyjne. Dłużnicy mają szansę na rozłożenie długu na raty, umorzenie składek lub odroczenie terminu płatności3. Z ulg skorzystać mogą: przedsiębiorcy i byli przedsiębiorcy, spadkobiercy, osoby trzecie i następcy prawni na których przeniesiona została odpowiedzialność za zobowiązania z tytułu nieopłaconych składek; małżonkowie odpowiadający z majątku wspólnego za zadłużenie z tytułu składek współmałżonka oraz pełnomocnicy przedsiębiorcy odpowiedzialni za jego zadłużenie.

  • Rozłożenie długu na raty – następuje na wniosek dłużnika. Pozwala na opłacenie zaległych składek w dogodnym dla dłużnika terminie i zawieszenie prowadzonego przeciwko nam postępowania egzekucyjnego. Po złożeniu wniosku nie będą już naliczane odsetki a jedynie opłata prolongacyjna, która wynosi 50 proc. stawki odsetek za zwłokę obowiązującej w dniu podpisania umowy. Jeśli w trakcie korzystania z ulgi sytuacja materialna dłużnika ulegnie znaczącej zmianie, możliwa jest zmiana wysokości i terminu spłaty rat zobowiązania. Jeśli nie dotrzymamy warunków umowy, zostanie ona zerwana i będziemy musieli natychmiast spłacić należności objęte wcześniej umową.
  • Odroczenie terminu płatności składki – jest opcją dla osób, które napotkały chwilowe problemy finansowe i nie mają środków na uregulowanie składki. Wniosek złożyć można najpóźniej w dniu terminu płatności składek, po czym zostanie ustalony nowy termin płatności. Jeśli ZUS odmówi odroczenia, będziemy musieli zapłacić należne składki wraz z odsetkami za zwłokę, naliczonymi do dnia zapłaty włącznie. W czasie odroczenia nie będą naliczane odsetki a wyłącznie opłata prolongacyjna.
  • Umorzenie składek ZUS – tzw. abolicja ZUS może nastąpić tylko w sytuacji całkowitej nieściągalności długu. Wniosek musi być poparty dowodami potwierdzającymi wyjątkowo złą sytuację finansową i rodzinną dłużnika oraz całkowity brak środków na spłatę. Powodem umorzenia długu może być np. śmierć dłużnika, który nie pozostawił po sobie ani majątku, ani spadkobierców lub oddalenie/umorzenie przez sąd wniosku dłużnika o ogłoszenie upadłości konsumenckiej. Jeżeli ZUS odmówi umorzenia, musimy spłacić zadłużenie wraz z odsetkami za zwłokę, naliczonymi do dnia zapłaty włącznie.

Jeśli ZUS rozpoczął już wobec nas egzekucję, w określonych sytuacjach możemy skorzystać z ulgi w ramach postępowania egzekucyjnego. W jej ramach możemy złożyć wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, zwolnienie spod egzekucji składników majątkowych, dokonywanie wypłat z rachunków bankowych lub uchylenie czynności egzekucyjnych. Powodem do skorzystania z ulgi może być m.in. trudna sytuacja materialna lub utrudnienia w prowadzeniu działalności gospodarczej. Jeśli przez długi czas celowo unikaliśmy płacenia składek, mamy niewielkie szanse na skorzystanie z ulg. Wtedy jedynym rozwiązaniem może być pożyczka na spłatę ZUS i US.


  1. https://www.forbes.pl/prawo-i-podatki/zadluzenie-polskich-firm-w-2018-r-maja-problemy-z-wnoszeniem-skladek/p1lgkkk ostatni dostęp 01.03.2019
  2. https://www.lexlege.pl/ustawa-o-systemie-ubezpieczen-spolecznych/art-38a/ ostatni dostęp 01.03.2019
  3. http://www.zus.pl/firmy/ulgi/umorzenia ostatni dostęp 01.03.2019