Gdy decydujemy się na pożyczkę, zawsze powinniśmy mieć pewność, że uda nam się spłacić ją w wyznaczonym terminie. Jednak nie zawsze wszystko układa się tak, jakbyśmy sobie tego życzyli. Opóźnienia w regulowaniu zobowiązania tylko się wydłużają, a monity i inne wezwania do zapłaty zapełniają nam skrzynkę pocztową. Niespłacanie zaciągniętych pożyczek prowadzi do procesu windykacyjnego, który jest trudny i złożony. Wiąże się on z silnymi emocjami zarówno dla dłużnika, jak i wierzyciela. Jak przebiega takie postępowanie?

Windykacja według prawa

Proces windykacyjny według litery prawa to zbiór czynność prawnych, procesowych oraz faktycznych, które prowadzą do wykonania zobowiązania przez dłużnika na rzecz wierzyciela. Windykacja pochodzi od łacińskiego słowa vindicatio i dosłownie oznacza dochodzenie roszczeń. Pojęcie to nie było obce już za czasów Cesarstwa Rzymskiego, w którym funkcjonowała nawet instytucja prawna rei vindicatio. Jej głównym zadaniem było dążenie do odzyskania rzeczy znajdującej się w posiadaniu osoby nieuprawnionej. Obecnie również istnieją firmy windykacyjne, które zajmują się odzyskiwaniem zaciągniętych przez dłużnika zobowiązań, np. niespłaconych pożyczek online.

Nowelizacja ustawy o prawie windykacyjnym

Ministerstwo Sprawiedliwości jest obecnie na etapie nowelizacji ustawy o prawie windykacyjnym. Planowane zmiany będą korzystne dla dłużników, którzy nie do końca są świadomi swoich praw. Chodzi głównie o zapis określający zasady przedawnienia długu. Ministerstwo chce uniknąć zbędnych postępowań sądowych, w których rozstrzygane są sprawy dłużników, którzy kiedyś winni byli wierzycielowi kilka złotych, lecz po latach kwota ta urosła do kilku tysięcy. Wierzyciele i windykatorzy wykorzystują nieświadomość konsumentów, którzy w obawie przed procesem oddają całość zobowiązania wraz z bardzo wysokimi odsetkami – odświeżona ustawa ukróci ten proceder. Już niedługo sąd najpierw będzie musiał z urzędu ustalić, czy roszczenie jest przedawnione, a jeśli tak, to oddalić powództwo. Propozycja tej zmiany dotyczy zarówno postępowań w obrocie powszechnym, jak i gospodarczym. Projekt przewiduje jeszcze jedną nowelizację, która także powinna ucieszyć dłużników. Skrócone zostaną terminy przedawnienia roszczeń majątkowych. Przede wszystkim zmianie ulegnie podstawowy okres przedawnienia – z 10 na 6 lat.

Etapy postępowania windykacyjnego

Nie tak dawno nasz serwis przeprowadził wywiad z Markusem Marcinkiewiczem, który znacznie przybliżył naszym czytelnikom tajniki tego trudnego i wymagającego zawodu. Podpowiedział również, w jaki sposób powinien zachowywać się dłużnik w określonych sytuacjach windykacyjnych. Takie postępowanie podzielić możemy na trzy podstawowe etapy:

  • Windykacja polubowna – obejmuje negocjacje z dłużnikiem, które doprowadzić mają do spłaty należności; w tym celu firma windykacyjna wysyła do zadłużonego konsumenta różnego rodzaju monity, które są dość kosztowne – dłużnik może otrzymać wezwania listowne, telefoniczne, a nawet osobiste wizyty windykatora; profesjonalni przedstawiciele tego zawodu już na tym etapie są w stanie wyegzekwować spłatę długu; brak rozmów może skutkować wpisaniem do baz dłużników – sprawdź, czy na niej jesteś;
  • Windykacja sądowa – proces ten rozpoczyna się, gdy wyżej wspomniana metoda nie przyniosła oczekiwanych rezultatów i dłużnik nie podjął negocjacji z firmą windykacyjną; windykator dzięki wyrokowi sądu uzyskuje tytuł egzekucyjny, który następnie opatrzony zostaje klauzulą wykonalności – stanowi ona podstawę do wszczęcia egzekucji komorniczej;
  • Windykacja komornicza i pokomornicza – ten etap obejmuje wszystkie działania komornika – pamiętaj, komornik i windykator to nie to samo; ten pierwszy podejmuje takie czynności jak: przekazanie egzekucji, jej nadzór, licytację mienia ruchomego lub nieruchomości, szukanie ukrytego majątku dłużnika, który pozwoliłby na zaspokojenie roszczenia.

Miękka windykacja a twarda windykacja

Kiedy szukamy informacji o wspomnianym procesie, natknąć możemy się na określenia takie jak miękka windykacja i twarda windykacja. Miękka windykacja polega na negocjacjach obu stron konfliktu, które chcą dojść do porozumienia – warto znać zasady negocjacji z wierzycielem, które w przypadku trudnej sytuacji okażą się pomocne. Ta metoda przypomina początkowy etap procesu windykacyjnego, czyli windykację polubowną, lecz odróżnia się tym, że windykatorzy są bardziej wyrozumiali dla swoich dłużników. Miękka windykacja stosowana jest głównie przez biura informacji gospodarczej – niereagowanie na wezwania do zapłaty będzie skutkowało umieszczeniem nazwiska dłużnika w rejestrze, a to z kolei jest jedną z trzech najbardziej dotkliwych konsekwencji braku terminowej spłaty pożyczki. Z tą formą windykacji spotkają się dłużnicy, których zaległości są stosunkowo niewielkie i powstały niedawno.
Natomiast twardą windykację stosuje się wobec osób, które unikają kontaktu z windykatorem i nie chcą podejmować negocjacji, które mogłyby doprowadzić do polubownego załatwienia sprawy. W dodatku ich długi powstały dawno, zaś oni nie wyrażają chęci poprawy swojej sytuacji. Firmy windykacyjne uciegają się wtedy do stosowania ostrzejszych metod niż w przypadku miękkiej windykacji. Sprawa dłużnika skierowana zostaje do sądu, w którym wszczęte będzie postępowanie egzekucyjne, a nawet karne. Niektórzy windykatorzy nie stosują podziału na miękką oraz twardą windykację i spotkamy się u nich z tradycyjnymi formami procesu windykacyjnego, o którym pisaliśmy powyżej.

Jak zostanie przeprowadzona egzekucja komornicza?

Wyróżnia się trzy podstawowe formy egzekucji komorniczej:

  • Z rachunku bankowego
  • Z wynagrodzenia
  • Z mienia ruchomego lub nieruchomości

Najczęściej stosowana przez komorników jest egzekucja z rachunku bankowego. Większość osób przechowuje swoje pieniądze na bankowym koncie, ponieważ tam są najbezpieczniejsze. W momencie, gdy komornik otrzymuje pozwolenie na egzekucję, w pierwszej kolejności kontaktuje się z naszym bankiem, informuje go o zaistniałej sytuacji, zajmuje nasze konto i obserwuje wszystkie przelewy na nie wpływające, które również ma prawo przejąć. Egzekucja z wynagrodzenia jest prawie tak samo popularna i często stosowana w windykacji komorniczej. W tym przypadku nasz zakład pracy zostanie poinformowany przez komornika, że część naszego wynagrodzenia zostanie przekazana na spłatę długów. Jeśli chodzi o egzekucję z ruchomości i nieruchomości dłużnika, sprawa jest bardziej skomplikowana i czasochłonna – dlatego jest to najrzadziej stosowana forma egzekucji. Jak przebiega? Najpierw następuje wycena własności dłużnika. Jeśli jest to nieruchomość, to w księdze wieczystej powinna zostać zawarta informacja o wszczęciu egzekucji. Następnie dochodzi do zlicytowania i sprzedaży mienia. Uzyskane w ten sposób środki zostają przeznaczone na uregulowanie zaległości. Sprawdź, co jeszcze może zająć nam komornik.