Za czasów pierwszych Piastów niewypłacalny dłużnik stawał się własnością wierzyciela. Dziś za niespłaconą pożyczkę grozi egzekucja komornicza. Za nieuregulowane zobowiązanie finansowe nie można trafić do więzienia. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy dług powstał w wyniku niepłacenia świadczeń alimentacyjnych. Również przestępstwem karanym karą pozbawienia wolności jest zatajenie majątku przed komornikiem i wyłudzenie kredytu lub pożyczki.

Liczba więźniów w Polsce

W Polsce liczba więźniów wynosi 73417 osób, w tym 2813 kobiet. Co ciekawe 2,7 tys osób odbywa karę pozbawienia wolności za niespłacone długi alimentacyjne1.

Według Krajowego Rejestru Długów zadłużenie polskich konsumentów wynosi 32, 5 mld zł. Statystycznie osobami zadłużonymi są mężczyźni w wieku 36 – 45 lat. Średnia wysokość zobowiązania wynosi 18 tys zł. Czy za niespłacenie kredytu lub pożyczki można trafić do więzienia?

Czy za długi grozi więzienie?

Dura lex sed lex – ta rzymska sentencja idealnie pasuje do przepisów prawnych stosowanych w… Zjednoczonych Emiratach Arabskich. W ZEA za niespłacony kredyt idzie się do więzienia. Dlatego dłużnicy (w większości przypadków cudzoziemcy), wolą porzucić kupione za pożyczone pieniądze luksusowe auto na poboczu drogi i uciec z kraju.

Według obowiązujących przepisów w Polsce za niespłacone długi nie można trafić do więzienia. Karą za uchylanie się od spłaty pożyczki jest egzekucja komornicza, a w dalszej kolejności licytacja majątku.

Wyjątkiem mogą być sytuacje, kiedy dłużnik świadomie zataja majątek przed komornikiem. Również sankcją mogą być objęte osoby, które z premedytacją nie spłacają zaciągniętych zobowiązań. Takie sytuacje prokuratura może interpretować jako wyłudzenie. Więzienie także grozi osobom, które uchylają się od płacenia podatków.

Zagrożone karą więzienia sytuacja

  1. Niespłacenie długu alimentacyjnego
  2. Zatajenie majątku przed komornikiem
  3. Wyłudzenie kredytu lub pożyczki
  4. Zadłużenie wynikające z braku opłacenia podatku

Sankcja dla nieuczciwych alimenciarzy – więzienie za alimenty

Osobom, które nie płacą alimentów na dzieci grozi kara pozbawienia wolności do 2 lat. Warto zaznaczyć, że w czerwcu 2017 roku, weszła w życie nowelizacja kodeksu karnego. Nowela zakłada sankcje dla tych alimenciarzy, którzy zalegają z płatnością przez co najmniej 3 miesiące. Dłużnik alimentacyjny uniknie kary, jeśli ureguluje dług w ciągu miesiąca od otrzymania wezwania do zapłaty.

Co ciekawe dług nieuczciwych alimenciarzy wynosi 11 mld zł. Średnie zadłużenie na głowę wynosi 33725 zł (styczeń 2017). Rekord należy do mieszkańca Podkarpacia – jego zobowiązanie alimentacyjne wynosi 723 tys. zł.

Jak oszukać komornika – czyli odpowiedzialność karna za ukrywanie majątku

Część dłużników przeciwko którym toczy się postępowanie komornicze ukrywa swój majątek przed egzekutorem. Warto zaznaczyć, że zgodnie z art. 300 k.k. czyn ten jest zagrożony karą do 8 lat pozbawienia wolności. W 2016 roku w związku z “udaremnieniem lub uszczupleniem zaspokojenia wierzycieli” wszczęto 2478 postępowań 2.

Do najpopularniejszych sposobów na zatajenie majątku należą

  1. Przepisanie majątku na członka rodziny – uszczuplenie majątku jest sankcjonowane pozbawieniem wolności od 3 miesięcy do 5 lat
  2. Zaniżenie wynagrodzenia – dłużnik umawia się z pracodawcą na obniżenie zarobków do kwoty, która jest wolna od zajęcia komorniczego. Reszta pensji jest wypłacana w formie gotówki, na czarno
  3. Fałszywe rozwody i alimenty – dłużnik rozwodzi się i przed notariuszem zobowiązuje się do płacenia alimentów na rzecz eks małżonka. Świadczenie nie jest opłacane i dług alimentacyjny trafia do komornika. Warto zaznaczyć, że egzekutor w pierwszej kolejności przejmuje majątek z tytułu niezapłaconych alimentów, a dopiero później zajmuje się później resztą wierzytelności
  4. Sprzedaż majątku – po spieniężeniu dóbr materialnych dłużnik ukrywa pieniądze

Unikanie opodatkowania – długi podatkowe karane więzieniem

Podatnik, który ukrywa dochody w celu zmniejszenia swoich zobowiązań podatkowych popełnia przestępstwo. Osoba, której postępowanie naraża skarb państwa na straty w wyniku uszczuplenia podatkowego podlega karze grzywny lub pozbawienia wolności. W niektórych przypadkach mogą zostać zasądzone obie kary równocześnie.

Natomiast płatnik, który notorycznie spóźnia się z uiszczeniem daniny, dopuszcza się wykroczenia skarbowego. Takie postępowanie karane jest grzywną.

Ważne – jednokrotne niezapłacenie np. podatku od pożyczki nie jest przestępstwem. W takiej sytuacji podatnik nie zostanie pociągnięty do odpowiedzialności karnej.

Jak wyjść z długów i nie dopuścić do utraty majątku?

Dłużnik, którego sytuacja finansowa nie pozwala na łagodne wyjście z zadłużenia powinien, przede wszystkim:

  • Być w stałym kontakcie z wierzycielem. Polubowne rozwiązanie sprawy może być kluczem do zlikwidowania zadłużenia
  • Odpowiadać na pisma od komornika – dzięki wypracowaniu kompromisu z egzekutorem uniknie się licytacji majątku
  • Posiadać dodatkowy dochód – zwiększenie wpływów zewnętrznych poprzez pracę dorywczą walnie przyczyni się do zmniejszenia długu
  • Ogłoszenie upadłości konsumenckiej – po zakończeniu postępowania upadłościowego, sąd wprowadza plan spłaty długu. W takim przypadku uregulowanie zadłużenia polega na ratalnych wpłatach. Wierzytelność zostaje uregulowana częściowo. Okres spłaty w ramach upadłości może trwać maksymalnie 3 lata
  • Zaciągnąć pożyczkę oddłużeniową – w takiej sytuacji należy kierować się rozwagą, by nie doprowadzić do jeszcze większego zadłużenia
  • Czekać na przedawnienie długu. Jednak jest to mało skuteczna metoda, bowiem wierzyciel, nim upłynie termin ważności zadłużenia, podejmie kroki do odzyskania wierzytelności. Kredyty gotówkowe lub pożyczki online przedawniają się po 3 latach.

  1. Służba więzienna, ICPS
  2. http://statystyka.policja.pl/st/kodeks-karny/przestepstwa-przeciwko-17/63929,Udaremnienie-lub-uszczuplenie-zaspokojenia-wierzycieli-art-300.html