Stopy procentowe – regulacja pieniądza

Stopy procentowe pełnią funkcję narzędzia, które reguluje ilość pieniądza obecnego na polskim rynku, a co za tym idzie – pozwala np. pobudzić rodzimą gospodarkę lub zahamować inflację. Decyzja RPP znajduje odzwierciedlenie np. w kursie złotego oraz wysokości oprocentowania kredytów i depozytów oferowanych przez instytucje finansowe.

Wpływ stóp procentowych na kredyty

Wraz z łagodzeniem lub zaostrzaniem polityki monetarnej przez Radę Polityki Pieniężnej, trzeba przygotować się na to, że banki będą bardziej lub mniej restrykcyjnie podchodzić do kwestii udzielania zobowiązań. Co więcej, gdy stopy lecą w dół, banki, aby powetować sobie straty z tym związane, zwykle wprowadzają lub podnoszą wysokość innych opłat (np. marże, opłaty za wydanie karty kredytowe, wyższe limity miesięcznych obrotów na karcie w celu nie ponoszenia opłat za jej posiadanie itp.). Wiąże się to z ustawą antylichwiarską, która narzuca na instytucje finansowe konieczność ustanowienia maksymalnej wysokości odsetek na poziomie nie wyższym niż czterokrotność stopy lombardowej NBP.

Im niższe stopy procentowe, tym oprocentowanie, a co za tym – zysk banku lub firmy pożyczkowej, jest mniejszy.

Przykładowo, do października 2014 roku odsetki nie mogły przekraczać 16 proc., potem było to 12 proc., a po ostatniej decyzji RPP, od 5 marca to zaledwie 10 proc.

Czym jest WIBOR

Ważne jest to, że nie wszyscy kredytobiorcy jednocześnie odczują spadek czy podwyżkę stóp procentowych. Wszystko zależy od terminu, w jakim bank, w którym zaciągnęliśmy zobowiązanie, dokonuje aktualizacji oprocentowania kredytu (najczęściej dzieje się to co trzy miesiące). Wysokość rat nierozerwalnie wiąże się ze stawką WIBOR (procent, na który banki są skore udzielić pożyczki innym bankom funkcjonującym na polskim rynku międzybankowym na dzień, tydzień, miesiąc, kwartał, pół roku, dziewięć miesięcy lub rok), która, obok marży, jest podstawowym składnikiem oprocentowania. Banki mogą stosować WIBOR 1M, 3M, 6M, 9 M czy 12M, gdzie cyfra oznacza liczbę miesięcy, po upływie których następuje aktualizacja stawki.

Łagodzenie polityki monetarnej

Należy zaznaczyć, że obecny trend łagodzenia polityki monetarnej może się odwrócić i spowodować wzrost stóp procentowych. Stanie się to wraz z poprawą koniunktury polskiej gospodarki oraz pozytywnymi sygnałami płynącymi z europejskich rynków. W efekcie raty kredytu zaczną rosnąć, dlatego zamiast cieszyć się z coraz niższej wysokości comiesięcznego zobowiązania, warto z wyprzedzeniem pomyśleć o zabezpieczeniu środków na wypadek, gdyby stopy procentowe poszły w górę.